Nguyên nhân khiến đột quỵ trẻ hóa: Tình trạng đáng báo động với giới trẻ hiện nay

Trước kia đột quỵ được xem là căn bệnh của tuổi già. Tuy nhiên nhiều năm trở lại đây căn bệnh đột quỵ lại xảy ra với nhiều người trẻ tuổi. Vậy đâu là nguyên nhân khiến đột quỵ trẻ hóa? Giới trẻ cần làm gì để phòng tránh nguy cơ đột quỵ xảy ra?

Đột quỵ có nguy hiểm không ?

Đột quỵ hay còn gọi là tai biến mạch máu não là một tình trạng rất nguy hiểm và có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề cho người bệnh. Theo ước tính có tới 71% người bệnh mất khả năng lao động sau đột quỵ.

Đột quỵ để lại hậu quả nặng nề cho gia đình và xã hội

Tại sao đột quỵ lại nguy hiểm?

• Tổn thương não: Khi bị đột quỵ, một phần của não bị thiếu máu hoặc xuất huyết, dẫn đến các tế bào não bị chết. Điều này gây ra nhiều hậu quả nghiêm trọng như:
  • Liệt nửa người: Một bên cơ thể bị yếu hoặc liệt hoàn toàn.
  • Rối loạn ngôn ngữ: Khó nói, khó hiểu.
  • Rối loạn thị giác: Mờ mắt, nhìn đôi, thậm chí mất thị lực.
  • Rối loạn cảm giác: Tê bì, mất cảm giác ở một số vùng trên cơ thể.
  • Rối loạn vận động: Khó khăn trong việc đi lại, phối hợp các động tác.
  • Rối loạn nhận thức: Mất trí nhớ, khó tập trung, thay đổi tính cách.
• Tăng nguy cơ tái phát: Người đã từng bị đột quỵ có nguy cơ cao bị tái phát, đặc biệt nếu không được điều trị và kiểm soát tốt các yếu tố nguy cơ.
• Ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống: Đột quỵ có thể gây ra những thay đổi lớn trong cuộc sống hàng ngày, ảnh hưởng đến công việc, gia đình và các hoạt động xã hội.

Đâu là nguyên nhân khiến đột quỵ trẻ hóa ?

Đột quỵ ở Việt Nam là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu. Gánh nặng đột quỵ ở Việt Nam, đặc biệt là người trẻ tuổi, đang tăng rất nhanh. Nguyên nhân chính là huyết áp cao, lối sống không lành mạnh, đặc biệt thói quen hút thuốc, thiếu hoạt động thể lực, chế độ ăn uống không lành mạnh như sử dụng quá nhiều rượu bia và một số nguyên nhân khác từ rối loạn nhịp tim. Để kiểm soát những vấn đề này, mọi người cần nhận thức được nguy cơ đột quỵ và những yếu tố rủi ro cần đặc biệt kiểm soát.

Tăng huyết áp là nguyên nhân chính dẫn tới đột quỵ

Đáng tiếc là hầu hết mọi người không nhận thức được nguy cơ của bệnh. Các yếu tố rủi ro đột quỵ ở mỗi người trẻ tuổi lại khác nhau. Vì vậy, mọi người cần nhận thức được các yếu tố rủi ro của mình và cách kiểm soát chúng hiệu quả. 

Những bất cập liên quan tới việc phòng ngừa đột quỵ tại Việt Nam hiện nay?

 Việt Nam hiện là một trong những quốc gia có tỷ lệ người mắc đột quỵ cao trên thế giới. Mỗi năm, có hàng trăm nghìn người bị đột quỵ, gây ra gánh nặng lớn cho gia đình và xã hội. Việc ngăn ngừa và điều trị đột quỵ tại việt nam còn nhiều hạn chế, hiệu quả chưa cao bởi lý do sau:

 Nhận thức còn hạn chế: Một phần đáng kể người dân vẫn chưa nhận biết đầy đủ về các dấu hiệu cảnh báo của đột quỵ như:

• Đột ngột tê liệt một bên mặt, tay hoặc chân
• Đột ngột khó nói, khó hiểu lời
• Đột ngột mất thị lực một hoặc cả hai mắt
• Đột ngột chóng mặt, mất thăng bằng
• Đột ngột đau đầu dữ dội

  Thời gian đến bệnh viện chậm: Nhiều người bệnh và gia đình chưa đưa ra quyết định đưa người bệnh đến bệnh viện kịp thời khi có các dấu hiệu đột quỵ, dẫn đến hậu quả nghiêm trọng.

  Thiếu kiến thức về phòng ngừa: Mặc dù biết đến các yếu tố nguy cơ như tăng huyết áp, đái tháo đường, béo phì, nhưng nhiều người chưa thực hiện các biện pháp phòng ngừa hiệu quả.

Giải pháp nào giúp ngăn ngừa và điều trị đột quỵ ?

Điều chỉnh lối sống

• Chế độ ăn uống lành mạnh:
  • Tăng cường rau xanh, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt.
  • Hạn chế đồ ăn nhiều muối, chất béo bão hòa và cholesterol.
  • Uống đủ nước.
• Tập thể dục đều đặn:
  • 30 phút/ngày, 5 ngày/tuần.
  • Chọn các bài tập phù hợp như đi bộ, chạy bộ, bơi lội.
• Giữ cân nặng hợp lý:
  • Béo phì là yếu tố nguy cơ cao của đột quỵ.
• Không hút thuốc:
  • Thuốc lá làm tăng nguy cơ xơ vữa động mạch.
• Hạn chế rượu bia:
  • Rượu bia làm tăng huyết áp và rối loạn nhịp tim.
• Giảm stress:
  • Thực hành các phương pháp thư giãn như yoga, thiền.

Kiểm soát bệnh mãn tính

• Huyết áp cao: Kiểm soát huyết áp bằng thuốc và thay đổi lối sống.
• Đái tháo đường: Điều trị đái tháo đường theo chỉ định của bác sĩ.
• Rối loạn mỡ máu: Kiểm soát cholesterol bằng thuốc và chế độ ăn.
• Rung nhĩ: Điều trị rung nhĩ để ngăn ngừa hình thành cục máu đông.

Khám sức khỏe định kỳ

• Kiểm tra huyết áp, đường huyết, mỡ máu: Giúp phát hiện sớm các bất thường.
• Siêu âm tim mạch: Đánh giá tình trạng tim mạch.

Chụp khảo sát đánh giá toàn diện nguy cơ đột quỵ

• Chẩn đoán các bệnh lý mạch máu não: Đột quỵ, xuất huyết não, dị dạng mạch máu não, hẹp động mạch cảnh…
• Chẩn đoán các bệnh lý mạch máu tim: Hẹp động mạch vành, phình động mạch chủ, viêm cơ tim…
• Chẩn đoán các bệnh lý mạch máu ngoại biên: Tắc mạch máu chi dưới, phình động mạch chủ bụng…
• Đánh giá hiệu quả điều trị: MRI giúp theo dõi sự thay đổi của bệnh lý sau điều trị, đánh giá hiệu quả của thuốc hoặc phẫu thuật.

Trung Tâm Dự Báo Đột Quỵ Do Tiến Sĩ – Bác Sĩ Nguyễn Văn Tuấn Điều Hành

Kết Luận

Mọi người cần biết rằng nguy cơ đột quỵ là có thật. Nó không phải là điều chỉ xảy ra với người khác. Nó có thể xảy ra với bất kỳ ai. Biết được nguy cơ của mình là bước đầu tiên, biết được các yếu tố nguy cơ mà mình có thể gặp phải là bước thứ hai và biết cách kiểm soát các yếu tố nguy cơ, đó là bước thứ ba.